مقدمه : در زمانهای هستیم که وب هم ، هر از چندگاه مانند نرمافزارها ،
نسخههای جدیدی پیدا میکند که با اعداد مشخص میشوند. تقریبا سه سال پیش در
شرایطی که برخی سقوط پدیده «دات کام» را پیشبینی میکردند ، شخصی به نام
Dale
Dougherty ، رؤیای چیزی به نام
وب ۲ را در سر میپروراند. رؤیای شخصی
او خیلی زود رنگ واقعیت به خود گرفت. در آغاز وب ۲ ، فقط یک ادعا بود ، ادعایی که
میگفت ، اینترنت بار دیگر به پا خواهد خواست. ولی وقتی شرکت رسانهای O’Reilly
در نخستین کنفرانس وب ۲ در اواخر سال ۲۰۰۵ ، شرکت کرد ، اصطلاح وب ۲ همگانی شد و
خبر از یک انقلاب آنلاین داد ، انقلابی که شبکه جهانی اینترنت را «مردمی» میکرد.
در مورد هر سایت ، سرویس و یا فنآوریای که باعث رواج اشتراک و مشارکت در
اینترنت شود ، میتوان اصطلاح وب ۲ را به کار برد. بنابراین وبلاگها ، ویکیها ،
برچسبها ، خروجیهای فید ، دلیشس ، فلیکر ، مای اسپیس MySpace و یوتیوب همه «وب
دویی» هستند.
از آنجا که وب ۲ ، مفهومهای نامتناجسی را پوشش میدهد ، برخی این سؤال را مطرح
کردهاند که چنین نامگذاریای واقعا تا چه حد میتواند بامعنا و سودمند باشد. ولی
شکی وجود ندارد که نامگذاری این مفهوم نقطه عطفی در هشیاری جمعی ماست. اکنون
تاریخ وب به دو مرحله جداگانه تقسیم میشود: بعد از وب ۲ و قبل از آن. همین موضوع
سؤالی را در ذهن متبادر میکند : وب ۳ چگونه چیزی میتواند باشد؟
سخن گفتن از وب ۳ به دلایل مختلف و در شرایطی که وب ۲ در حال پیشرفت است ،
دشوار است.
اساسیترین جزء وب ۳ را میتوان وب «معنایی» Semantic Web دانست ،
اصطلاحی که به وسیله تیم برنرز لی Tim Berners-Lee مخترع اینترنت ، ابداع شد.
اصولا وب معنایی به زمان و مکانی اشاره دارد که در آن همه ماشینها میتوانند درست
به همان نحوی که انسانها وب را میخوانند ، به مطالعه وب بپردازند ، محلی است که
در آن موتورهای جستجو و نرم افزارها میتوانند به شیوه بهتری وبگردی کنند تا چیزی
را که به دنبال آن هستیم پیدا کنند. وب ۳ را همچنین میتوان استانداردی تعریف کرد
که وب را مبدل به یک پایگاه دادههای بزرگ میکند.
ماهنامه رایانه خبر ، علیرضا مجیدی
